Shefi që ia mban fjalën: zakonet e vogla që ndërtojnë besimin në një ekip

Gjergji drejton një ekip prej tetë vetash në një kompani shpërndarjeje. Të premten në mbrëmje, një klient i madh i shkruan se porosia mbërriti e dëmtuar. Gjergji e di që gabimi ka ndodhur në magazinë, nën përgjegjësinë e tij. Mund t'ia lërë fajin dikujt tjetër, ose mund t'i shkruajë klientit: „Gabimi është i yni. Ja çfarë do të bëjmë.“ Të hënën në mëngjes, ekipi do ta ketë mësuar se cilën ka zgjedhur.

Ky është thelbi i udhëheqjes etike: nuk është një program trajnimi, por një varg zgjedhjesh të vogla që të tjerët i shohin dhe i mbajnë mend. Vlerat e shkruara në mur nuk kanë peshë nëse nuk dalin në sjellje.

Çfarë do të thotë, pa fjalë të mëdha

Një shef etik merr vendime duke u kujdesur për njerëzit që ato do t'i prekin, jo vetëm për rezultatin. Kur vendos, pyet: kush paguan koston e kësaj? A jam i drejtë me të gjithë? A do të më vinte turp sikur ta dinte gjithë ekipi se si e vendosa?

Katër cilësi shfaqen shpesh te ky lloj shefi: ndershmëria, përgjegjësia, hapja dhe guximi. Nuk ka nevojë të jesh i lindur me to. Janë zakone, dhe zakonet mësohen me përsëritje.

Test i parë: çfarë bën kur nuk të shikon njeri

Besimi nuk lind nga ngjarje të mëdha, por nga ato momente të vogla që askush nuk i raporton. Nëse në raportin javor e rrumbullakon një numër që të bën të dukesh më mirë, ekipi e vë re, edhe pse nuk e thotë. Nëse e mban një premtim të vogël, si ta kthesh një email brenda ditës siç the, ekipi mëson se fjala jote vlen.

Një zakon i dobishëm: para se të thuash „do ta bëj“, pyete veten a do ta bësh vërtet. Është më mirë të thuash „nuk e di, do ta shoh dhe të kthej përgjigje të enjten“ sesa të premtosh diçka që do ta harrosh.

Test i dytë: si e trajton gabimin

Gabimi i shefit është mundësia më e mirë për të treguar karakter. Kur Besa, një drejtuese, e kupton se ka dhënë një afat të pamundur, ajo e thotë përpara ekipit: „E llogarita gabim. Afati ishte i parealizueshëm, dhe fajin e kam unë. Ja si e rregullojmë.“ Askush nuk e humbi respektin për të. Përkundrazi, të tjerët filluan të raportojnë probleme më herët, sepse panë që nuk dënohet ai që e pranon.

Anasjelltas, një shef që i kërkon fajtorin çdo herë i mëson njerëzit të fshehin gabimet. Dhe gabimet e fshehura kushtojnë shumë më tepër.

Test i tretë: drejtësia në detaje

Drejtësia shpesh humbet në gjëra që nuk duken. Kush merr projektin interesant? Kujt i jepet mundësia për trajnim? Kush e merr meritën në takimin me drejtorin? Kur favorizimi është i vogël dhe i pavullnetshëm, është më i rrezikshëm, sepse askush nuk e quan problem derisa të grumbullohet.

Disa gjëra praktike:

• kur dikush bën një punë të mirë, përmende emrin e tij kur flet me të tjerët, jo vetëm me të;
• përdor të njëjtat kritere për të gjithë kur ndan detyra ose promovime, dhe thuaji me zë të lartë;
• kur dy persona gabojnë njëlloj, pasoja le të jetë e njëjtë, pavarësisht se kush të pëlqen më shumë;
• në takime, vëre kush nuk ka folur ende dhe pyete drejtpërdrejt.

Test i katërt: guximi për të thënë jo

Ndonjëherë etika kushton. Një klient i rëndësishëm kërkon një gjë që e përkul pak të vërtetën. Drejtori kërkon të shpejtohet një procedurë që ekziston për të mbrojtur njerëzit. Aty një shef etik nuk fshihet pas fjalëve të mbështjella. Thotë qartë: „Nuk mund ta bëjmë këtë, dhe ja pse.“ Pastaj sjell një alternativë, sepse „jo“ pa rrugëdalje nuk e zgjidh punën.

Guximi nuk është zë i lartë. Është vendosmëri e qetë dhe gatishmëri të pranosh se mund të të kushtojë.

Kur interesat përplasen

Më e vështira është kur dy gjëra të mira tërhiqen në drejtime të kundërta: kursimi i kompanisë kundrejt kohës së ekipit, shpejtësia kundrejt kujdesit. Këtu nuk ka formulë. Ka vetëm një shprehi të mirë: mos e fshih dilemën. Thuaji ekipit që po peshon dy gjëra, çfarë po peshon dhe çfarë vendose. Njerëzit e durojnë një vendim që nuk u pëlqen, kur e kuptojnë; nuk e durojnë një vendim të mbështjellë në heshtje.

Pesë pyetje para një vendimi të vështirë

1. A është e vërtetë gjithçka që do të them për këtë vendim?
2. Kush preket më shumë dhe a e di ai që do të preket?
3. A do ta merrja të njëjtin vendim nëse do të ishte dikush tjetër në vendin tim?
4. A mund t'ia shpjegoj arsyet një njeriu që nuk bie dakord?
5. Si do të ndihem kur ta rrëfej këtë një vit më vonë?

Nuk japin gjithmonë përgjigje të gatshme. Por të ngadalësojnë mjaftueshëm sa të mos vendosësh nga nxitimi ose nga frika.

Si ta stërvitësh çdo ditë

Mos prit një krizë për ta provuar. Fillo me tri shprehi të shkurtra:

• Çdo fund jave, shkruaj një rresht: ku nuk isha plotësisht i hapur këtë javë?
• Pyet ekipin një herë në muaj: „Çfarë duhet ta bëj ndryshe për të të ndihmuar më shumë?“ Dhe dëgjo pa u mbrojtur.
• Kur arsyetosh një vendim, trego jo vetëm çfarë u vendos, por edhe pse, përfshirë ato që u peshuan dhe u hoqën.

Nëse të intereson ta thellosh temën, ka libra për besimin dhe sjelljen në punë, dhe në Sofia mund të gjesh përmbledhje të tilla për udhëheqjen, që i lexon në pak minuta mes dy takimeve, para se të vendosësh cilin ta marrësh të plotë.

Në fund

Ekipi nuk e mat shefin nga fjalimet, por nga pak gjëra të përsëritura: a e mban fjalën, a e pranon gabimin, a është i drejtë kur nuk e ndjek askush. Çdo ditë ke disa mundësi të vogla për ta treguar këtë. Zgjidh të parën që të del përpara, sot.