Lista e detyrave nuk mjafton: si ta ndash ditën në blloqe sipas ideve të Cal Newport-it
Një listë detyrash të tregon çfarë duhet bërë, por jo kur. Cal Newport propozon ta ndash ditën në blloqe kohe. Ja si funksionon, si e fillon dhe çfarë bën kur plani prishet.
Elira është dizajnere e pavarur. Çdo mëngjes shkruan një listë me tetë detyra. Në mbrëmje, kryen tri, ndërsa të tjerat kalojnë në listën e ditës tjetër. Ndihet e zënë gjithë ditën, por nuk e di ku shkuan orët. Po të pyesësh pse, ajo thotë: „Çdo gjë është e rëndësishme, por asgjë nuk ka orë.“
Këtë boshllëk e mbush bllokimi i kohës, një metodë që Cal Newport, autori i Deep Work, e ka bërë të njohur. Lista të tregon çfarë ke për të bërë. Blloqet e kohës i përgjigjen pyetjes që lista nuk e prek: kur do ta bësh?
Ideja në një fjali
Në vend që të shkosh nëpër ditë duke zgjedhur detyrën e radhës sipas humorit apo urgjencës, e ndan ditën e punës në pjesë dhe i cakton secilës një detyrë ose një grup detyrash. Kalendari nuk shërben më vetëm për takime; bëhet plani i gjithë ditës.
Newport shton diçka të rëndësishme: plani nuk ka pse të jetë i përsosur. Për të, bllokimi është mënyrë për ta menduar kohën paraprakisht, jo zotim që nuk guxon ta thyesh.
Pse funksionon më mirë se një listë
- Të detyron t'i shohësh gjërat siç janë. Një listë mund të ketë njëzet pika. Një ditë ka vetëm disa orë pune. Kur i vendos detyrat në orë, e kupton shpejt se nuk të futet gjithçka, dhe duhet të zgjedhësh.
- Heq nevojën për të vendosur gjatë gjithë kohës. Çdo herë që pyet veten „çfarë bëj tani?“, harxhon pak energji. Kur përgjigjja është shkruar, e ke të lirë mendjen për vetë punën.
- Mbron punën e thellë. Një bllok i gjatë dhe i qetë është vendi ku ndodh puna që kërkon mendim. Pa të, ajo shpërndahet në copëza mes njoftimeve.
- Të bën ta masësh veten. Kur planifikon dy orë për një raport dhe të duhen katër, mëson diçka të vërtetë për mënyrën si punon.
Si ta provosh nesër, hap pas hapi
- Shkruaj orën e fillimit dhe të mbarimit të punës. Nëse e mbaron punën në pesë, ky është kufiri i ditës.
- Vendos së pari takimet dhe gjërat që nuk lëvizin. Ato janë themeli.
- Vendos bllokun e thellë në pjesën ku je më i freskët. Për shumë njerëz është mëngjesi, por mund të jetë edhe pasdite. Njeh veten.
- Grupo detyrat e vogla. Mesazhet, faturat dhe thirrjet e shkurtra vendosi në një bllok të përbashkët, jo në pesë copëza të ndara.
- Lër hapësirë. Shto një bllok rezervë për çfarë del papritur dhe disa pauza. Një plan pa pak hapësirë vdes në orën e dytë.
- Jepi çdo blloku një emër të qartë. „Raporti për klientin, pjesa e dytë“ është më e mirë se „punë“.
Çfarë të bësh kur dita del ndryshe
Dita do të dalë ndryshe, dhe këtu shumë njerëz heqin dorë. Një telefonatë zgjat dyfish, një koleg kërkon ndihmë, një ide e re merr më shumë kohë. Mendja thotë: „Plani u prish, pra nuk ia vlen.“
Newport sugjeron të bësh të kundërtën: kur dita ndryshon, rishkruaje planin për orët e mbetura. Kjo nuk është dështim. Është vetë ushtrimi: sa herë e riorganizon, e kupton më mirë sa kohë kërkon puna. Elira, për shembull, e kupton se emailet i marrin dyfishin e kohës që mendonte, dhe të nesërmen e bën planin më realist.
Ku nuk të bën punë
Bllokimi i kohës nuk i përshtatet çdo pune. Nëse puna jote kërkon reagim të menjëhershëm, si mbështetja e klientëve ose shërbim urgjent, nuk mund të mbrosh dy orë të qeta. Në raste të tilla, merr vetëm një bllok të vogël për punën që është vërtet e jotja dhe lëre pjesën tjetër të lirë.
Gjithashtu, ka njerëz që e përdorin metodën për të mbushur çdo minutë dhe më pas ndihen fajtorë kur nuk e ndjekin. Mos e bëj kështu. Planit i duhen pauza, shëtitje dhe hapësira për të qenë me familjen. Qëllimi është të kesh më shumë kontroll, jo më pak jetë.
Një ditë me blloqe në praktikë
Ja si mund të duket dita e Elirës pas një jave eksperimenti. Mëngjesi i hershëm shkon për punën e thellë: dy orë pa email dhe pa telefon, vetëm për projektin e klientit. Pas një pauze të shkurtër vjen blloku i mesazheve dhe faturave, një orë e vetme për gjithçka që ka ngelur. Pas drekës ka dy takime dhe një bllok rezervë, ku futen gjërat e papritura.
Pasdite, blloku i fundit është për punë krijuese më të lehtë dhe për planin e së nesërmes. Në pesë mbyll kompjuterin. Nuk ka kryer tetë detyra, por ka kryer ato që kishin rëndësi, dhe e di saktësisht ku shkoi koha. Kjo ndjenjë, më shumë se çdo listë, e bën metodën të vlefshme.
Mjetet dhe kufizimet
Nuk të duhet një aplikacion i veçantë. Një fletore, një kalendar në telefon ose një fletë e shtypur mjafton. Disa njerëz e preferojnë letrën, sepse mund të fshijnë dhe ta rishkruajnë planin me dorë, dhe kjo e bën rishikimin të lehtë. Të tjerë duan kalendarin dixhital, sepse i paralajmëron për çdo bllok. Zgjidh atë që do ta përdorësh vërtet.
Një këshillë e fundit: mos e lër planin për në mëngjes. Bëje të nesërmen mbrëmë, për dhjetë minuta. Kështu zgjohesh me një ditë që tashmë ka formë, dhe nuk e humb pjesën më të freskët të mëngjesit duke vendosur nga e fillon.
Një provë njëjavore
Mos u zotoho për gjithmonë. Provo për pesë ditë pune dhe vëre tre gjëra: sa nga bloqet i mbarove, sa herë dita doli ndryshe dhe si ndihesh në mbrëmje. Pas një jave, do ta dish nëse metoda të shkon.
Nëse të intereson ideja më e gjerë pas saj, përmbledhja e Deep Work në Sofia e shpjegon në pak minuta pse vëmendja e pandërprerë është e rrallë dhe e çmuar. Por mos prit ta lexosh për të nisur. Hap kalendarin sonte, ndaje ditën e nesërme në pesë ose gjashtë pjesë, dhe fillo nga ajo që ka rëndësi më shumë.
From the team
Sofia
